“Η Αποστολική παράδοση και συνείδηση της Εκκλησίας”. Του Θεοφιλ. Επισκόπου Κνωσού κ. Μακαρίου. (2002)

“Η Αποστολική Παράδοση και συνείδηση της Εκκλησίας”

Οι περιπέτειες της Ιστορίας και των χρόνων της, πολλές φορές και φαίνεται από το ξεφύλλισμά της και ιδιαίτερα από την εντριφή μελέτη της, ατόνησαν το γεγονός της Αποστολικής Παράδοσης και συνείδησης της Εκκλησίας.

Ανάλογα με την κάθε εποχή και την επέμβαση των εξεχουσών προσωπικοτήτων της, τονιζόταν οι κατευθύνσεις εκείνες που εξυπηρετούσαν την μερική, ανεμική ή ολόκληρη απομάκρυνση από το γεγονός της υπάρξεως και ζώσης ανά τους αιώνες Αποστολικής Παραδόσεως.

Οι λέξεις Αποστολική, Παράδοση είναι τόσο μεγάλος πνευματικός πλούτος που θα χρειαζόταν ένα σεμινάριο για να διεισδύσουμε στην κατανόηση και την πρόσληψη της σημασίας που έχουν για την Εκκλησιαστική ζωή, λατρεία παράδοση και κίνηση.

Επειδή όμως μύριες όσες εκμεταλλεύσεις ή αποκλίσεις από αυτό που λέγεται Αποστολική Παράδοση παρουσιάζονται και στις ημέρες που εμείς ζούμε, μέσα στο πλαίσιο της παρούσης χρονικής συγκυρίας που ο Πανάγαθος Κύριος επιτρέπει να ζούμε και να κινούμεθα, οφείλουμε νομίζω να τονίσουμε την Αποστολική Παράδοση της Εκκλησίας και να δούμε όσο ο χρόνος επιτρέπει μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα για το που μπορεί να οδηγήσει η ηθελημένη ή αθέλητη παράβλεψη αυτής της χρυσής, αμώμου και Αγίας Αποστολικής Παραδόσεως.

Είναι μια παράδοση που έρχεται από την δημιουργία του κόσμου μέχρι σήμερα. Από τους Αγίους Προφήτες, Οσίους, Διδασκάλους της Πίστεως, μέχρι τους Νεομάρτυρες και κάθε μάρτυρα Πίστεως και συνειδήσεως.

Η ανωτέρω επιγραμματική πορεία αρχινά και τελειώνει στην λέξη Εκκλησία. Η Αποστολική Παράδοση και συνείδηση της Εκκλησίας. Αυτό είναι και το σημείο μέσα από το οποίο θα ερμηνεύεται πάντοτε έως της συντελείας του αιώνος η Χριστιανική αποστολή, μη νοούμενη για μας τους Ορθοδόξους εκτός Εκκλησίας και στην συνέχεια η Ιστορία του κόσμου.

Είτε κρινόμενος ως πτώση και διαστροφή για να ανανήψει, είτε σωζόμενος ως χάρη και απαρχή κάθε εξαπλούμενης ευλογίας για να γίνει το θέλημα του Τρισάγιου Θεού πάνω στην γη, στην δημιουργία του, που όταν την βλέπει να στενάζει μαζί με τον περβολάρη της, τον άνθρωπο, από την μια διογκώνει την καρδιά Του για να χωρά ο πόνος και από την άλλη πέμπει τους Προφήτες και τους Αποστόλους και τους Αγίους Του για να θυμίσουν την προέλευση και την καταγωγή μας, το αληθινό πολίτευμα της Δημιουργίας και του ανθρώπου.

Η Αποστολική Παράδοση  και συνείδηση της Εκκλησίας, είναι μια πορεία που γράφτηκε από το Θεό, την Πίστη των Αγίων και το τίμιο αίμα των Αγίων Μαρτύρων.

Δεν αναζητάται από τον Θεό η ένταση που δημιουργείται από την αφήγηση των φρικτών Μαρτυρίων των Αγίων Αποστόλων και των Αγίων συνεχιστών τους.

Απλώς τόσο πολύ αγαπά ο Θεός τον κόσμο και τον άνθρωπο, που για να μη χαθεί η πορεία του στην συντριβή του χάους σαν ένας π. χ. αστερισμός πυρακτούμενος προ του τέλους του, αποστέλλει το μαρτύριο ως αποστολή των Αγίων Αποστόλων, για να δροσίσει με το ίδιο το αίμα τους και να ξεπλύνει, να διαιωνίζει την πορεία της δημιουργίας με τα λάθη, με τις αποκλίσεις της, με τα θανάσιμα εγκλήματά της, αλλά έχουσα στην πορεία της και την αποστολή των Αποστόλων του Θεού, τους μηνάτορες του Θεού που είτε θέλει ο κόσμος ως πτώση, είτε δεν θέλει θα δείχνουν την αλήθεια και την δημιουργία και τον άνθρωπο ολόκληρο εξαρτώμενο από τον Θεό.

Η σύγχρονη διαστροφή από την αλήθεια, ερωτά σήμερα. Είναι ανάγκη το αίμα; Στην συνέχεια συνδέει το εκχυθέν αυτό τίμιο αίμα με το φανατισμό ή με δαιδαλώδεις ερμηνείες με το μαζοχισμό και δεν αφήνει ούτε ίχνος επέμβασης στο Θεό, ο οποίος απέστειλε τους Αγίους Προφήτες πριν την Σάρκωση του Υιού Του και Θεού μας και εις συνέχεια αυτών τους Αγίους Αποστόλους μετά την εις ουρανούς Ανάληψή Του και την Αγία του Εκκλησία ως συγκεφαλαίωση των προ και των μετά και της των πάντων ενώσεως, έως της συντελείας των αιώνων.

Στην περίπτωση των Αγίων Προφητών με πρώτο το Μωϋσή απαντούμε με την αποψινή μας αναφορά, στις δαιδαλώδεις κοσμικές και χωρίς Θεό επιστημονικές ερμηνείες του μαρτυρίου του αίματος: Είπε  ο Θεός “Σε αποστέλλω…” (Έξοδος 3, 10) και στην συνέχεια στους άλλους και στον κάθε ένα ανάλογα με την ιδιοσυγκρασία του. “Σε αποστέλλω…”. Το κέντρο του καλέσματος του Θεού. Δεν είναι η ώρα να μιλήσουμε για αυτές τις αποστολές. Θα άξιζε να κάνουμε μια άλλη φορά μια αναδρομή τους για να καταδείξουμε ότι αυτές οι ορισμένες από τον Θεό αποστολές εστόχευαν στην εκδίπλωση του Μυστήριου  του Θεού όσο μπορεί να κατανοήσει ο μεταπτωτικός ανθρώπινος νους και η σχέση των αποστολών αυτών με την σωτήρια του κόσμου.

Αυτό πρέπει να γίνει για να μη πω πως πρέπει να γίνει ευρύτερα για να δοθεί μια απάντηση στις γραφίδες εκείνες που αυτό τον καιρό παρουσιάζουν την Παλαιά Διαθήκη ως Εβραϊκή εθνικιστική προπαγάνδα και σ΄ αυτό τι αντιτάσσουν την Ελληνική μυθολογία ως προβολή τάχατες της εθνικής μας ταυτότητας που θέλουν να την συνδέσουν σώνει και καλά με το μυστήριο της Θείας οικονομίας ή με την Εθνική μας ιδιαιτερότητα, λες και ο Θεός είναι αποκλειστική έκφραση του τάδε ή του άλλου γένους. Κατ΄ ουσίαν δηλαδή έχουμε δύο λάθη, πρώτον την επανάληψη της μέχρι σήμερα αναγνώσεως της Παλαιάς Διαθήκης με εθνικά κριτήρια από μέρους των Εβραίων που με αυτή την σημαντική απόκλιση κατέστησαν την εθνική τους ταυτότητα μεγαλύτερο από το γεγονός της σωτηρίας του κόσμου, της επέμβασης του Θεού στην ροή της πτώσης με αποτέλεσμα την μέχρι σήμερα ταλαιπωρία τους και την πλήρη εκκοσμίκευση τους, δεν έχουν καμιά σχέση με τους προπάτορες τους που ήταν ο εκλεκτός λαός του Θεού και κατάντησαν ο εκλεκτός λαός των όπλων των χρημάτων και της βίας και δεύτερον στην θέση της Ιεράς Ιστορίας της Παλαιάς Διαθήκης οι ανωτέρω έξυπνοι ημέτεροι, στην θέση της ιεράς αποστολής του Ισραήλ που περιγράφεται μέσα από  το δράμα της οικουμένης και πως μέσα από αυτά τα δράματα προετοιμάστηκε η έλευση της αληθείας ο Υιός και Λόγος του Θεού, επιθυμούν την εισαγωγή της Ελληνικής μυθολογίας.

Την αντιπαράθεση την εθνικιστική και την ιδιαιτερότητα την πολιτιστική δεν θέλω να την σχολιάσω τώρα, αλλά στην θέση της ιστορίας της καταπολεμήσεως των ειδώλων δηλαδή της ψευτιάς και της αγυρτείας κατά την περίοδο των χρόνων της Παλαιάς Διαθήκης, τις αιχμαλωσίες των εκλεκτών και απεσταλμένων του Θεού, στα Ιερά τους μαρτύρια και στην μεταστροφή του άπιστου Ισραήλ σε εκλεκτό λαό του Θεού με την θεολογική παρακαλώ σημειολογία των λέξεων, να λένε ότι πρέπει να βάλουμε παραμύθια που λένε για πόλεμους γιγάντων, που αφηγούνται με τον πλέον εκδικητικό τρόπο και μίσος την διαπάλη θεοτήτων για το ποιος θα κερδίσει ερωτικά την τάδε θεά και αν και ουράνιοι θεοί που κατοικούν μάλιστα σε ψιλά βουνά να φλέγονται από τόσα πάθη και επίγειες αδυναμίες, πράγματι τυγχάνει γεγονός πρωτοφανές σε καιρούς μάλιστα που όλοι θέλουν να λέμε ότι είμαστε ευρωπαίοι και έχουμε ξεπεράσει τα θρησκευτικά κόμπλεξ μας.

Τώρα κατάλαβα και ΄γω ο δόλιος, γιατί μια φορά πριν από χρόνια που μιλούσα στην Κνωσό, στην πανήγυρη των Αγίων Μαρτύρων Σοφίας, Πίστεως Ελπίδος και Αγάπης και περιέγραφα το φρικτό τους Μαρτύριο, γιατί τινές του Εκκλησιάσματος με παρατήρησαν μετά. Δηλαδή ότι αυτές οι περιγραφές είναι απαράδεκτες για την εποχή μας, ότι μιας και είμαστε στην Κνωσό θα έπρεπε να πείτε για τον Ελληνικό Πολιτισμό, λες και δεν αναγνωρίζει η Εκκλησία την διαχρονική πορεία του πολιτισμού μας, αλλά και να αποσιωπά το μαρτύριο γιατί είναι μια φρικτή περιγραφή είναι μια νέα αρχή.

Με δυο λόγια θεωρούν τινές σήμερα και θέλουν μάλιστα να το εισαγάγουν και στην Παιδεία των νέων ανθρώπων, ότι το Χριστιανικό Μαρτύριο είναι μια υπερβολή που επειδή είναι απίστευτη πάνω στην υπερβολή του ας βάλουμε την υπερβολή της Ελληνικής μυθολογίας για να φοριέται και να ακούγεται και πιο καλά στα Ελληνικά.

Κατ ουσίαν μας περνάνε σε μια νέα τεχνητή αντιπαράθεση της Αποστολικής αποστολής και συνειδήσεως των Αγίων και της Εκκλησίας με την μυθολογία και εν προκειμένω χρησιμοποιώντας την μέθοδο της εθνικιστικής υπενθύμισης παραπέμπουν στην σκλήρυνση της ρατσιστικής αντιπαράθεσης η οποία εξυπηρετεί την διαίρεση του κόσμου και την πλήρη αποστροφή από την παράδοση της Εκκλησίας και την αλήθεια του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, του Λυτρωτή του κόσμου.

Είναι δε τόσο επικίνδυνο αυτό το παιχνίδι, που μπορεί να φθάσει έως του σημείου εκείνου που ενθυμούμαι μια φορά στο Παρίσι κατά την διάρκεια των εκεί μεταπτυχιακών σπουδών μου, μια φορά εν μέσων διανοούμενων διαφόρων εθνικοτήτων όταν μου είπε μια Εβραία: Τι καυχάστε; Εμείς σας βάλαμε να λατρεύετε τον ομοεθνή μας Χριστό!

Αντιλαμβάνεστε την δημιουργία των επικίνδυνων τερατογενέσεων, αποπροσανατολισμού και κακοπαθειών που θα ακολουθήσουν στην πορεία του κόσμου, που μακάρι να διαψευστεί πλήρως ο ομιλών ή να είναι υπερβολικοί οι φόβοι του για το που το πάνε.

Να γιατί αδελφοί μου πρέπει είμαστε προσεκτικοί. Να ακούμε την Εκκλησία και απόψε τονίζουμε με υπογράμμιση τις λέξεις Αποστολική Παράδοση και συνείδηση.

Δεν έφταιξαν οι άνθρωποι της Εκκλησίας για την αναζήτηση εκ μέρους των ανθρώπων αυτών των λύσεων; Εκτός από τους αντίχριστους εκείνους νόες που δια της πανθρησκείας και του θρησκευτικού συγκρητισμού προσπαθούν να ελέγξουν σαν άλλοι Αύγουστοι με την μοναρχία τους, τις συνειδήσεις όλου του κόσμου, ως συνέχεια και όργανα του πονηρού που μηχανάται μέρα και νύκτα εναντίον της δημιουργίας του Θεού από τον φθόνο του και την συνεχή αναζήτηση τρόπων πώς να κατοχυρώσει την ισοθεία του με τον αληθινό Θεό και όχι μόνο, αλλά πως θα κάνει όλες τις φυλές και τις γλώσσες να τον προσκυνήσουν, δυστυχώς υπάρχουν και πολλοί που αγνοούν και μια που δεν ξέρουν και δεν πειράζει βέβαια αυτό, δια της ημιμαθείας καταφεύγουν στην ανακήρυξη του ιδιωτικού Θεού θα λέγαμε φαινόμενο των τελευταίων δεκαετιών που θα ταλανίσει πολύ μα πάρα πολύ τις γενεές που έρχονται.

Μετά τον Βαπτιστή Ιωάννη τον μεγαλύτερο από τους Αγίους Προφήτες, έρχεται στην γη ο μεγαλύτερος, ο κατ΄ εξοχήν απεσταλμένος του Θεού, ο σαρκωμένος Λόγος, το δεύτερο της Αγίας Τριάδος Πρόσωπο. Ο Απόστολος της ομολογίας της Πίστεως μας κατά την προς Εβραίους 3,1.

Η αποστολή του Χριστού επεκτείνεται με την αποστολή των Αγίων Αποστόλων γι΄ αυτό και ονομάζονται Απόστολοι. Είναι οι από τον Θεό απεσταλμένοι και κεχρισμένοι για το έργο της σωτηρίας και της εν Χριστώ αναγεννήσεως του κόσμου ολοκλήρου.

Στο Μυστικό Δείπνο ο Κύριος είχε προείπε στους Αγίους Αποστόλους πως θα επιτελέσουν αυτό το έργο. Τους είπε: “Ο Παράκλητος το Πνεύμα το Άγιον, ο πέμψει ο Πατήρ εν τω ονόματί μου εκείνος υμάς διδάξει πάντα”. (Ιωάννου 14, 26) και Λουκά 24, 49 “Εγώ αποστέλλω την επαγγελίαν του Πατρός μου εφ΄ υμάς”.

Απ΄ εδώ αρχίζει η Πεντηκοστή της Εκκλησίας

Επομένως κάθε τι που δεν έχει την βάση του στην Αποστολική και βιωμένη παράδοση της Εκκλησίας στην υπακοή της είναι προορισμένο να έχει αρχή και τέλος. Η Αποστολική Χάρη της Εκκλησίας είναι η ατελεύτητος στους αιώνες δρώσα επαγγελία του Θεού που δεν μπορεί να αφήνει αδιάφορο τον πιστό δούλο του Θεού, ως συνεργό στο έργο των Επισκόπων, μοναδικό φορέα μεταβίβασης αυτής της χάριτος.

Κατ΄ ανάθεση αυτών πρέπει να γίνεται ότι γίνεται για να είναι μέτοχο στην Πεντηκοστή του Αγίου Πνεύματος. Αυτό σημαίνει την συμμετοχή και όχι την μετοχή στα μυστήρια της Εκκλησίας και την κατ΄ ουσίαν επίκληση του ονόματος του Επισκόπου ως ορατού συμβόλου της ενότητος της ευχαριστιακής Σύναξης και όχι την τυπική δηλαδή όπως γίνεται στην γραφειοκρατία, που μετατρέπει τον Επίσκοπο σε ένα είδος Νομάρχη και τους κληρικούς και λαϊκούς σε τομεάρχες και κοινοτάρχες συντονιστικού ρόλου και τελεταρχών.

Η υπακοή στον κανόνα της Αποστολικής Παράδοσης και συνείδησης της Εκκλησίας προϋποθέτει φθασμένους ή έστω αγωνιζόμενους χριστιανούς για την Βασιλεία του Θεού που παραπέμπει η Αποστολική Παράδοση και εξαγγέλλεται με κάθε μέσο κυρίως όμως με την πρακτική ως βίωμα τοποθετούμενο εντός της Αγίας Εκκλησίας.

Χιλιάδες πνευματικούς αγώνες έκαμε η Εκκλησία του Χριστού για την Αποστολική διαδοχή. Όλα θα μπορούσε να τα δώσει πλην αυτού: Δεν υπάρχει σωτηρία χωρίς την χάρη αυτή της διακονίας, από πλευράς του έχοντος δηλαδή των κληρικών και της συνεργού εν υπακοή Χριστού, διαθέσεως των πιστών λαϊκών μελών της Εκκλησίας για την καλλιέργεια του αγρού, του Αμπελώνος Κυρίου.

Κάθε ιδιοκτησιακή νοοτροπία των συνεχιστών της Αποστολικής Παραδόσεως τηραννεί την Εκκλησία και κάθε ανυπακοή των βαπτισμένων μελών της για την υπερσκέλιση των, διαιρεί το ψωμί που γίνεται Σώμα Χριστού και τον οίνο που γίνεται Αίμα Χριστού. Είναι βλαστήμια κατά του Αγίου Πνεύματος του Θεού του ποιούντος την μεταβολή των Τιμίων Δώρων, εις άφεση των αμαρτιών και εις ζωήν την αιώνιον.

Αλήθεια όχι από διάθεση κριτικής, αλλά από εσωτερική βεβαιότητα και υπακοή, κατά το μέτρο της αναξίου προσπαθείας μου, στην Αποστολική Παράδοση της Εκκλησίας, ποτέ δεν μπόρεσα να καταλάβω εκείνους που στο όνομα του Χριστού και της πολυδιαφημιζόμενης στις ημέρες μας ατομικής πνευματικότητας χωρισμένη της Εκκλησίας ή προερχόμενη η βεβαιότητά της ανάλογα τον τόπο που ζεις και όχι τον τρόπο που ζεις ή στο όνομα της αναζήτησης των σημείων και των τεράτων θέλουν να υποκαταστήσουν την Εκκλησία του Χριστού για ένα υποσημειούμενο κατά βάθος επαναπροσανατολισμό των ορίων και των λόγων του ιδίου του Χριστού.

Αυτά που ονομάζονται σύλλογοι τάδε και τάδε, στο όνομα της αρετής της Χριστιανικής Φιλανθρωπίας και λόγου, δεν λέω, τρέφουν φτωχούς και ανακουφίζουν ανθρώπους, το ίδιο όμως δεν κάνουν και οι κατά κόσμον ανάλογοι φορείς και οργανώσεις; Το ζητούμενο είναι να δώσουν μαζί με το ψωμί και τον Άρτο της Ζωής.

Ειδάλλως η δραστηριότητά τους είναι ένας αποχωρισμός και ένας αποχρωματισμός μια ατονία της Εκκλησίας και ας καταλάβουν τέλος πάντων, της Εκκλησίας ως Αποστολικής Χάριτος, χαρίσματος, προφητείας, ταμείου αρετών και θεραπειών Ιεράς Παραδόσεως χειροτονίας και όχι πειθαρχίας και ικανοποιήσεως των αδυναμιών των ανθρώπων που την υπηρετούν.

Ότι και αν είναι αυτοί οι άνθρωποι των αδυναμιών και όση υπακοή και αν κάνουν από την άλλη εκείνοι που το καταλαβαίνουν θεσμικά, η ότι δήθεν αποφεύγοντας την ανάμιξη στα πράγματα της”κακής” Εκκλησίας σώζονται, απομονωμένοι στην ιδιωτική ευσέβεια, αλλά και οι μεν οι άνθρωποι των αδυναμιών της Εκκλησίας και οι δε οι ήσυχοι εξωτερικώς άνθρωποι της ιδιωτικής ευλάβειας, σκίζουν τον χιτώνα της Εκκλησίας.

Είναι σκίσιμο και άρα κόψιμο κι΄ αυτό το κόψιμο κατά τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο δεν το ξεπλύνει ούτε το αίμα του μαρτυρίου. Τι λείπει; Το Εκκλησιαστικό φρόνημα ως βίωμα και όχι βεβαίως το αντίθετό του η ατομική ευσέβεια της σιγουριάς, ως ιδεολογία και παράγωγο θρησκευτικών συναισθηματισμών.

Φεύγουμε κάθε λίγο και λιγάκι από την αγιασμό της Αποστολικής και Καθολικής Εκκλησίας, από την κοινωνία των προσώπων και αποσυρόμαστε έτσι στην εωσφορική ψευτοευλάβεια στην βεβαιότητα της επικοινωνίας με το προσωπικό μας θεό κατά τις απαιτήσεις και το θέλω μας.

Δεν είναι τυχαίο η φορκλορίστικη διάθεση των χρόνων μας στις επαύλεις των εξοχικών σήμερα να υπάρχει και ένα ιδιωτικό εκκλησάκι προσέξετε ιδιωτικό, χωρίς την ευλογία του επιχώριου Ιερέα και την τέλεση ακολουθιών κατά περίπτωση νυκτερινών από διαφημισμένους στα σαλόνια της Αθήνας κληρικούς δράσεως και φήμης για να είναι η λειτουργία με συμμετοχή κάτι του εξωτικού και όλως ιδιαιτέρου λες και η λειτουργία που είναι το έργο του λαού και της ιερολογίας της Εκκλησίας έγινε μια μυστικιστική μαγική πράξη, όπως π. χ. πάμε για να γευθούμε τις απόκρυφες σκέψεις και κατ΄ ιδίαν, των μάγων της εποχής μας, που βγήκαν και αυτοί στα κανάλια για να καλέσουν σ΄ αυτήν την γνώση του κόσμου ως μιας ατέλειωτης ευτυχίας και μιας προστασίας από το κάθε κακό και την αποφυγή της κάθε δοκιμασίας της ζωής.

(Αποσπάσματα από την ανωτέρω ομιλία που έγινε στις 23-11-2002 στην Χριστιανική Ένωση “Απόστολος Παύλος” Ηρακλείου, από τον Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Κνωσού κ. Μακάριο).