ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΓΟΡΤΥΝΗΣ ΚΑΙ ΑΡΚΑΔΙΑΣ

ΕΝΟΡΙΑ ΠΕΤΡΟΚΕΦΑΛΙΟΥ

Ι. Ναός Αγίου Πνεύματος

Πρόκειται για τον κεντρικό Ι. Ναό του Χωριού, που βρίσκεται πλησίον της πλατείας. Χτίστηκε το 1865 από το συνεργείο του Γ. Μαρινάκη στον τύπο της δίκλιτης καμαροσκέπαστης βασιλικής (διαστάσεων 18 Χ 10 μ.) στη θέση Ναού μικρότερων διαστάσεων. Ενδεικτική είναι η επιγραφή που κοσμεί το υπέρθυρο «1865 τη 20 Μαρτίου, Γεώργιος Μαρινάκης εκ Καρπάθου».

Ο παλαιότερος Ι. Ναός αναφέρεται σε απογραφή των εκκλησιών από τους Ενετούς το 1632.

Το βόρειο κλίτος είναι αφιερωμένο στο Αγ. Πνεύμα. Αξιοπρόσεχτο είναι το τέμπλο με το δωδεκάορτο που ανήκε στον παλαιότερο Ι. Ναό και χρονολογείται πριν από το 1865, αλλά και κάποιες εικόνες που βρίσκονται εκατέρωθεν της Ωραίας Πύλης: «Χριστός», (1843) «Αγία Τριάς», (1815) «Η Πλάση του Αδάμ», «Η Πλάση της Εύας». Σύγχρονες του Ι.Ναού είναι και κάποιες από τις φορητές εικόνες: «Η Μεταμόρφωση του Χριστού», (1866) «Παναγία» (1843), «Παναγία» (1865), «Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου» (1865).

Το νότιο κλίτος είναι αφιερωμένο στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου. Το τέμπλο κατασκευάστηκε το 1885. Από τις εικόνες ξεχωρίζουν: «Χριστός» (1875). Εντός του Ιερού βρίσκεται «Ο Νυμφίος» (1850).

Εξωτερικά διακρίνουμε το καμπαναριό με την ιδιαίτερη αισθητική του, καθώς επίσης και κάποια διακοσμητικά στοιχεία από λίθο, όπως ταινία με ανάγλυφους σταυρούς, περίτεχνους φεγγίτες, και τέσσερις σταυρούς, έναν στην κάθε κορυφή που σχηματίζει η αετωματική απόληξη των στεγών στα δυτικά και ανατολικά.

Το Άγιο Πνεύμα είναι ο πολιούχος του Πετροκεφαλίου. Κάθε χρόνο τον λαμπρό εορτασμό ακολουθεί πλούσιο καλλιτεχνικό πρόγραμμα που οργανώνει ο Πολιτιστικός Σύλλογος Πετροκεφαλίου.

Ιερός Ναός Αγίου Ελευθερίου

Ο Άγιος Ελευθέριος βρίσκεται στο δρόμο Μοιρών Ματάλων στο δυτικό άκρο του χωριού. Στη θέση αυτή προϋπήρχε Ναός, ο οποίος φημολογείται ότι χτίστηκε την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Σύμφωνα με μαρτυρίες ο Ναός αυτός υπέστη φθορές από βανδαλισμούς των Τούρκων και τη δεκαετία 1869–1879 γίνεται η πρώτη ανακαίνιση ή επανοικοδόμηση του.

Το 1975 ο παλαιός Ναός διαστάσεων 8Χ4μ. λόγω φθορών κατεδαφίζεται και ανοικοδομείται εκ νέου λίγο νοτιότερα στον τύπο της καμαροσκέπαστης τρίκλιτης βασιλικής, διαστάσεων 14Χ10μ. Το βόρειο κλίτος είναι αφιερωμένο στην Ύψωση του Τιμίου Σταυρού, το κεντρικό στον Άγιο Ελευθέριο και το νότιο στον Άγιο Ιωάννη το Χρυσόστομο. Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες του Ναού. Ξεχωρίζει ο επισκοπικός θρόνος (ανήκε στον ναό του Αγίου Πνεύματος) με τον ξυλόγλυπτο διάκοσμό του.

Ο Άγιος Ελευθέριος είναι ο δεύτερος πολιούχος του χωριού. Εορτάζεται στις 15 Δεκεμβρίου.

Εξωκλήσια

                                          Ι. Ν. Μεταμορφώσεως του Σωτήρος                                                  Ι. πορεία Τιμίου Σταυρού

Σε κορυφή λόφου 2 χλμ. νοτίως του Πετροκεφαλίου βρίσκεται το εξωκλήσι της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος. Το Εκκλησάκι οικοδομήθηκε το έτος 1864(σύμφωνα με επιγραφή που μπορεί κανείς να διακρίνει στο υπέρθυρο της νότιας θύρας του νέου Ναού)στον τύπο της καμαροσκέπαστης βασιλικής. Λίγα χρόνια αργότερα έγιναν εργασίες αποκατάστασης σε καταστροφές που είχαν προκαλέσει τούρκικοι βανδαλισμοί. Το 1968 υπέστη σοβαρές φθορές μετά από σεισμό και έτσι ανακαινίστηκε εκ θεμελίων (μονάχα η Αγία Τράπεζα παρέμεινε ανέπαφη) σε διαστάσεις 9,5Χ4,5μ. Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες του Ναού.

Τα τελευταία χρόνια πολλοί πιστοί παρευρίσκονται και συμμετέχουν στην Ιερή πορεία του Τιμίου Σταυρού που έχει καθιερωθεί και λαμβάνει χώρα τη Μεγάλη Παρασκευή. Οι πιστοί έχοντας ως αφετηρία τον Ι. Ναό του Αγ. Πνεύματος συνοδεύουν με έντονη θρησκευτική κατάνυξη το Σταυρό του Μαρτυρίου έως το εξωκλήσι της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος. Η Ιερά Πανήγυρις τελείται κάθε χρόνο στις 6 Αυγούστου.

Αγ. Παρασκευή

Σε απόσταση περ. 2 χλμ. νοτίως του Πετροκεφαλίου βρίσκεται το Εξωκλήσι της Αγίας Παρασκευής. Το Εκκλησάκι οικοδομήθηκε το έτος 1925 στα ερείπια παλαιότερου, στον τύπο της καμαροσκέπαστης βασιλικής με μικρότερες όμως διαστάσεις 4Χ8μ. Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες. Ο εορτασμός της Αγίας Παρασκευής τελείται στις 26 Ιουλίου.

Άγ. Χαράλαμπος

Σε απόσταση περ. 500 μ. ανατολικώς του Πετροκεφαλίου βρίσκεται σε λόφο το Εξωκλήσι του Αγίου Χαράλαμπου. Οικοδομήθηκε το έτος 1955 στον τύπο της καμαροσκέπαστης βασιλικής (διαστάσεις 4,8Χ8μ.). Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες του Ναού. Ο εορτή του Άγ. Χαράλαμπου τελείται στις 10 Φεβρουαρίου.

Γενέθλιον της Θεοτόκου

Σε απόσταση περ. 600 μ. ανατολικώς του Πετροκεφαλίου βρίσκεται σε λόφο το Εξωκλήσι της Θεοτόκου. Οικοδομήθηκε το έτος 1995 στον τύπο της καμαροσκέπαστης βασιλικής (διαστάσεις 9Χ4,5μ.). Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες του Ναού. Η Ιερά Πανήγυρις τελείται στις 8 Σεπτεμβρίου.

Άγιος Νικόλαος

Σε απόσταση περ. 700 μ. βορειοανατολικώς του Πετροκεφαλίου βρίσκεται το Εξωκλήσι του Αγίου Νικολάου. Πρόκειται για σύγχρονο οικοδόμημα. Χτίστηκε το έτος 1998 στον τύπο της καμαροσκέπαστης βασιλικής (διαστάσεις 5Χ9,5μ.). Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες του Ναού. Η Ιερά Πανήγυρις τελείται στις 6 Δεκεμβρίου.

Άγιος Γεώργιος

Σε απόσταση περ. 2,5 χλμ. βορείως του Πετροκεφαλίου βρίσκεται το εξωκλήσι του Αγίου Γεωργίου. Χτίστηκε το έτος 1935 στον τύπο της ξυλόστεγης βασιλικής (διαστάσεις 10Χ5μ.) στην περιοχή που υπήρχε παλιότερα ο Ι. Ναός της Αγίας Σοφίας. Μια φωτιά κατέστρεψε τη στέγη και έτσι ο Ναός ανακαινίστηκε και πήρε τη μορφή της καμαροσκέπαστης βασιλικής. Το τέμπλο και οι εικόνες είναι σύγχρονες. Η Ιερά Πανήγυρις τελείται στις 23 Απριλίου.

Αγ. Ματθαίος

Από την εις Πρωτ. Σταυροφόρο χειροθεσία του π. Αλεξάνδρου Σαριδάκη, Εφημερίου Πετροκεφαλίου κατά την Πανήγυρη της Εορτής του Αγ. Πνεύματος 2007

Προσφώνηση από την Πανήγυρη του Αγ. Πνεύματος στο Πετρoκεφάλι, 2007